ΕΚΚΛΗΣΙΑ ΚΑΙ ΤΥΠΙΚΟΝ

Ὁ Ν' Ψαλμός τοῦ Ὄρθρου

 

Τὸ Τ.Μ.Ε., δὲν ἔχει ξεχωριστὴ παράγραφο γιὰ τὸν Ν', ἀλλὰ ἀπλῶς τὸν περιλαμβάνει στὴν σ. 24, "Περὶ τοῦ ἐν τῷ Ὄρθρῳ τῆς Κυριακῆς Ἑωθινοῦ Εὐαγγελίου", λέγοντας μόνο "... καὶ ψάλλεται ὁ Ν' Ψαλμὸς Ἐλέησόν με ὁ Θεός, ...".

Ὁ Ρῆγας στὸ Τυπικὸν (εἶναι "Τὸ Τυπικὸν ὑπὸ τοῦ Ρῆγα", καὶ ὄχι τοῦ Ρῆγα) [Τ.Γ.Ρ.], ἔχει ξεχωριστὴ παράγραφο σ. 83, ὅπου ἀναφέρει:

Ἐκ τῶν ἀπαραιτήτων μερῶν τοῦ ὄρθρου εἶναι καὶ ὁ ν' ψαλμός, ὅστις λέγεται πρὸ τῶν κανόνων.

Ὁ ν' τοῦ ὄρθρου ψαλμὸς ψάλλεται ἢ ἀναγινώσκεται χῦμα. Καὶ ἐν πάσῃ μὲν ἀνεξαιρέτως Κυριακῇ ψάλλεται, ἀρχομένου τοῦ δεξιοῦ χοροῦ, τῆς δὲ ἀρχῆς λεγομένης οὕτω: Ἐλεῆμον, ἐλέησόν με ὁ Θεὸς κτλ., ψάλλονται δὲ οἱ στίχοι αὐτοῦ ἐναλλάξ ὑπὸ τῶν χορῶν μέχρι τέλους. Εἰς δὲ τὸν τελευταῖον στίχον αὐτοῦ, ὁ ἀριστερὸς χορὸς προσθέτει καὶ ἐπίψαλμα οὕτω: Τότε ἀνοίσουσιν ἐπὶ τὸ θυσιαστήριόν Σου μόσχους, καὶ ἐλέησόν με ὁ Θεός. Ψάλλεται δὲ ὁ ν' ἐν ταῖς Κυριακαῖς, ἕνεκα τοῦ ἐν αὐταῖς γινομένου ἀσπασμοῦ τοῦ Εὐαγγελίου.

Ἐν πάσῃ δὲ ἄλλῃ ἐκτὸς Κυριακῆς ἡμέρᾳ ὁ ν' ψαλμὸς λέγεται χῦμα, μὴ προτασσομένου πρὸ αὐτοῦ τοῦ Ἐλεῆμον, μηδὲ προστιθεμένου εἰς τὸ τέλος τοῦ: καὶ ἐλέησόν με ὁ Θεός.

Ἐὰν προηγήθη τοῦ ν' ψαλμοῦ Εὐαγγέλιον ὄρθρου, ὁ ν' ψάλλεται ἢ ἀναγινώσκεται ὡς ἄνω· εἰ δὲ οὐκ ἀνεγνώσθη Εὐαγγέλιον, πρὸ τοῦ ν' λέγει ὁ ἀναγνώστης τὸ Κύριε ἐλέησον γ'. Δόξα, καὶ νῦν, καὶ εἶτα τὸν ψαλμὸν χῦμα. Ἐν αἷς δ' ἡμέραις λέγεται τὸ Ἀνάστασιν Χριστοῦ, δὲν προτάσσεται πρὸ τοῦ ν' τὸ Κύριε ἐλέησον κτλ., ἀλλ' ἐπισυνάπτεται οὗτος εὐθὺς μετὰ τὸ Ἀνάστασιν Χριστοῦ, εἴτε ἐλέχθη Εὐαγγέλιον τοῦ ὄρθρου, εἴτε μή.

Ὁ ν' ψαλμὸς τοῦ ὄρθρου ἀργεῖ μόνον ἐν τῇ Διακαινησίμῳ Ἑβδομάδι.

 

Τὴν Κυριακὴ τοῦ Τελώνου καὶ Φαρισαίου, στὴν σ. 735 τοῦ Τ.Γ.Ρ., ἀναφέρεται: ψάλλεται ὁ ν' ψαλμὸς εἰς ἦχον πλ. δ', καὶ ἐμεῖς συμπεραίνουμε ὅτι ὅλες τὶς Κυριακὲς τοῦ Τριωδίου ψάλλεται ὁ Ν' σὲ ἤχον πλ. δ᾿.

 

Ὁτιδήποτε σχόλια εἶναι εὐπρόσδεκτα.
 

ἀρχικό: 30/3/2005
panayiotis@analogion.net